Euregionaal Historisch Centrum Sittard-Geleen timmert aan de weg
09 feb 2012, 10:00 • Nieuws
Sittard-Geleen, 08-02-2012 | Sittard-Geleen beschikt over een interessant historisch archief met betrekking tot stad en regio, dat voor een groot deel al digitaal te raadplegen is. Waar dat van Maastricht (waar zich over heel Limburg gegevens bevinden) een rij papier van 25km lang is heeft Sittard-Geleen 'slechts' 4km archief. Maastricht heeft dat archief grotendeels digitaal ontsloten, wat zoveel wil zeggen dat je met behulp van de computer snel kunt opzoeken waar ergens is die 25km archief het gezochte stuk zich bevindt. In Sittard-Geleen is men nog niet zover met die digitale ontsluiting. Maar tegelijkertijd is men ook veel verder, want wat de burger eigenlijk wil, is het archiefstuk zélf zien, en dat is precies waar in Sittard-Geleen aan gewerkt wordt... Meer dan een half miljoen documenten in het gemeentelijk archief zijn namelijk niet alleen digitaal ontsloten, maar ook digitaal op te vragen en online te bekijken. Daarmee worden vele historische bronnen op een eigentijdse manier voor velen tegelijkertijd toegankelijk gemaakt.
Sittard-Geleen, 08-02-2012 | Sittard-Geleen beschikt over een interessant historisch archief met betrekking tot stad en regio, dat voor een groot deel al digitaal te raadplegen is. Waar dat van Maastricht (waar zich over heel Limburg gegevens bevinden) een rij papier van 25km lang is heeft Sittard-Geleen 'slechts' 4km archief. Maastricht heeft dat archief grotendeels digitaal ontsloten, wat zoveel wil zeggen dat je met behulp van de computer snel kunt opzoeken waar ergens is die 25km archief het gezochte stuk zich bevindt. In Sittard-Geleen is men nog niet zover met die digitale ontsluiting. Maar tegelijkertijd is men ook veel verder, want wat de burger eigenlijk wil, is het archiefstuk zélf zien, en dat is precies waar in Sittard-Geleen aan gewerkt wordt... Meer dan een half miljoen documenten in het gemeentelijk archief zijn namelijk niet alleen digitaal ontsloten, maar ook digitaal op te vragen en online te bekijken. Daarmee worden vele historische bronnen op een eigentijdse manier voor velen tegelijkertijd toegankelijk gemaakt.
Informatie over het kasteel van Born vindt u op de site van het Euregionaal Historisch Centrum Sittard-Geleen.
Digitaliseren
Peer Boselie, directeur van het Euregionaal Historisch centrum en daarmee ook gemeente-archivaris van Sittard-Geleen (en Stein, Beek en Schinnen), is nauw bij dat hele proces van digitaliseren betrokken. "Het archief bestaat feitelijk uit een hele reeks bestuurlijke en ambtelijke archieven, en uit een conglomeraat cultuurhistorische archieven (verenigingen, kerkelijke archieven, archieven van kastelen en families etc). Archiefmateriaal dat naar ons toe komt is normaal gesproken minimaal 20 jaar oud. Daarmee begint de digitale archivering ook ons langzaam te bereiken. Soms worden documenten, zeg maar uit de periode 1920 (introductie typemachines bij de gemeente - red.) tot ergens in de jaren 80 van de vorige eeuw ingescand en met een OCR-programma (computerprogramma dat getypte lettertekens herkent - red.) in doorzoekbare tekstdocumenten omgezet. "Het meeste werk zit hem in de handgeschreven documenten van voor 1920. De oudste dateren uit de 13e eeuw. Binnen nu en een maand of twee verwacht ik dat bijvoorbeeld alle burgemeestersrekeningen sinds 1599 gedigitaliseerd zullen zijn, en online, mét de transcriptie erbij bekeken kunnen worden."
Peer Boselie, directeur van het Euregionaal Historisch centrum en daarmee ook gemeente-archivaris van Sittard-Geleen (en Stein, Beek en Schinnen), is nauw bij dat hele proces van digitaliseren betrokken. "Het archief bestaat feitelijk uit een hele reeks bestuurlijke en ambtelijke archieven, en uit een conglomeraat cultuurhistorische archieven (verenigingen, kerkelijke archieven, archieven van kastelen en families etc). Archiefmateriaal dat naar ons toe komt is normaal gesproken minimaal 20 jaar oud. Daarmee begint de digitale archivering ook ons langzaam te bereiken. Soms worden documenten, zeg maar uit de periode 1920 (introductie typemachines bij de gemeente - red.) tot ergens in de jaren 80 van de vorige eeuw ingescand en met een OCR-programma (computerprogramma dat getypte lettertekens herkent - red.) in doorzoekbare tekstdocumenten omgezet. "Het meeste werk zit hem in de handgeschreven documenten van voor 1920. De oudste dateren uit de 13e eeuw. Binnen nu en een maand of twee verwacht ik dat bijvoorbeeld alle burgemeestersrekeningen sinds 1599 gedigitaliseerd zullen zijn, en online, mét de transcriptie erbij bekeken kunnen worden."
Doorzoekbaar maken
Het digitaliseren gaat namelijk vrij vlot, maar daarmee zijn de teksten nog niet doorzoekbaar. "Het gemeentelijke archief wordt met 8,8 FTE bestierd. Dat is te weinig om alle gedigitaliseerde handgeschreven documenten te voorzien van een doorzoekbare vertaling. We zijn dan ook bijzonder blij met alle hulp die we van een kleine 50 vrijwillgers ontvangen."
Het digitaliseren gaat namelijk vrij vlot, maar daarmee zijn de teksten nog niet doorzoekbaar. "Het gemeentelijke archief wordt met 8,8 FTE bestierd. Dat is te weinig om alle gedigitaliseerde handgeschreven documenten te voorzien van een doorzoekbare vertaling. We zijn dan ook bijzonder blij met alle hulp die we van een kleine 50 vrijwillgers ontvangen."
Het Euregionaal Historisch Centrum Sittard-Geleen beschikt over een eigen studiezaal.
Een aantal van die vrijwilligers houden zich bezig met de transcriptie van de oude documenten naar leesbare teksten. Aan de 'vertalingen' van de burgemeestersrekeningen wordt bijvoorbeeld al vele jaren gewerkt.
De vertalingen worden éénmaal gecontroleerd door een ander dan de maker van de vertaling. Daarnaast worden de vertalingen ook nog eens steekproefsgewijs gecheckt. Daarbij vertrouwt Boselie op wat hij aanduidt als 'het zelfreinigend vermogen'. "Eenieder die een vertaling gebruikt moet zich bewust zijn van het feit dat er fouten in kunnen staan. En als er een punt van twijfel ontstaat, dan moet dat natuurlijk worden aangekaart en besproken, zodat de vertaling zonodig kan worden aangepast. Vergelijk het met de manier waarop Wikipedia werkt: hoe meer mensen zich serieus over een onderwerp buigen, hoe preciezer en betrouwbaarder de informatie over het algemeen wordt."
Daarnaast beschikt het digitale archief over een content management systeem waarin de verschillende documenten van metadata worden voorzien. Die moeten het mogelijk maken om op basis van een of meer kenmerken meerdere gerelateerde documenten terug te vinden.
De vertalingen worden éénmaal gecontroleerd door een ander dan de maker van de vertaling. Daarnaast worden de vertalingen ook nog eens steekproefsgewijs gecheckt. Daarbij vertrouwt Boselie op wat hij aanduidt als 'het zelfreinigend vermogen'. "Eenieder die een vertaling gebruikt moet zich bewust zijn van het feit dat er fouten in kunnen staan. En als er een punt van twijfel ontstaat, dan moet dat natuurlijk worden aangekaart en besproken, zodat de vertaling zonodig kan worden aangepast. Vergelijk het met de manier waarop Wikipedia werkt: hoe meer mensen zich serieus over een onderwerp buigen, hoe preciezer en betrouwbaarder de informatie over het algemeen wordt."
Daarnaast beschikt het digitale archief over een content management systeem waarin de verschillende documenten van metadata worden voorzien. Die moeten het mogelijk maken om op basis van een of meer kenmerken meerdere gerelateerde documenten terug te vinden.
Gebundelde kracht
Wat ook bijdraagt aan de kwaliteit van het Euregionaal Historisch Centrum is de samenwerking met Biblionova, Museum Het Domein en de meer dan 35(!) verenigingen in de regio die zich op de een of andere manier bezig houden met historie en cultureel erfgoed. En dat niet alleen: ook de archieven van Maaseik en Heinsberg kunnen langzamerhand gekoppeld worden. Peer Boselie: "We hebben onze formats (de manier waarop documenten digitaal worden opgeslagen – red.) onderling afgestemd, zodat al onze documenten onderling uitwisselbaar gaan worden, en we hier in Sittard-Geleen over enige tijd documenten kunnen uitwisselen uit bijvoorbeeld het Maaseikse archief, zonder dat we ernaartoe hoeven te rijden - en andersom." Verder loopt momenteel – in samenwerking met Biblionova, Museum Het Domein en Sittards Verleden - het project Erfgoedpunt Sittard, waar bezoekers - ook online - kennis kunnen maken met de historie van Sittard en omgeving. Het is daarbij ook mogelijk dat mensen hun verhaal komen vertellen bij een gebeurtenis of een foto, waarbij tevens beeldmateriaal kan worden opgenomen. Zo ontstaan dan unieke tijdsdocumenten die een persoonlijke kijk op een stukje geschiedenis geven. Dan loopt er nog een bijzonder project waarbij de 'stambomen' van de oudere panden in de binnenstad in kaart worden gebracht en gekoppeld worden met gegevens van voormalige bewoners, en dat levert uiteraard ook de nodige informatie op die uiteindelijk digitaal kan worden geraadpleegd.
Wat ook bijdraagt aan de kwaliteit van het Euregionaal Historisch Centrum is de samenwerking met Biblionova, Museum Het Domein en de meer dan 35(!) verenigingen in de regio die zich op de een of andere manier bezig houden met historie en cultureel erfgoed. En dat niet alleen: ook de archieven van Maaseik en Heinsberg kunnen langzamerhand gekoppeld worden. Peer Boselie: "We hebben onze formats (de manier waarop documenten digitaal worden opgeslagen – red.) onderling afgestemd, zodat al onze documenten onderling uitwisselbaar gaan worden, en we hier in Sittard-Geleen over enige tijd documenten kunnen uitwisselen uit bijvoorbeeld het Maaseikse archief, zonder dat we ernaartoe hoeven te rijden - en andersom." Verder loopt momenteel – in samenwerking met Biblionova, Museum Het Domein en Sittards Verleden - het project Erfgoedpunt Sittard, waar bezoekers - ook online - kennis kunnen maken met de historie van Sittard en omgeving. Het is daarbij ook mogelijk dat mensen hun verhaal komen vertellen bij een gebeurtenis of een foto, waarbij tevens beeldmateriaal kan worden opgenomen. Zo ontstaan dan unieke tijdsdocumenten die een persoonlijke kijk op een stukje geschiedenis geven. Dan loopt er nog een bijzonder project waarbij de 'stambomen' van de oudere panden in de binnenstad in kaart worden gebracht en gekoppeld worden met gegevens van voormalige bewoners, en dat levert uiteraard ook de nodige informatie op die uiteindelijk digitaal kan worden geraadpleegd.
De website van het Euregionaal Historisch Centrum Sittard-Geleen biedt toegang tot historische documenten, maar ook foto-, film- en geluidsmateriaal.
Druk bezochte website
De website ehc.sittard-geleen.eu trok het afgelopen jaar zo'n 100.000 bezoekers. Die waren samen goed voor 3 miljoen zoekopdrachten en 6 miljoen pageviews. Dit komt neer op een gemiddelde van 30 zoekopdrachten per bezoeker, waarmee wordt aangetoond dat de website voor velen een vaak geraadpleegde bron is.
De website ehc.sittard-geleen.eu trok het afgelopen jaar zo'n 100.000 bezoekers. Die waren samen goed voor 3 miljoen zoekopdrachten en 6 miljoen pageviews. Dit komt neer op een gemiddelde van 30 zoekopdrachten per bezoeker, waarmee wordt aangetoond dat de website voor velen een vaak geraadpleegde bron is.
Het bezoekadres van het Euregionaal Historisch Centrum is Kasteelhof 3 in Born. D e studiezaal ligt aan de kasteelhof, de binnenplaats van het voormalige kasteel Born. U kunt aanbellen bij de rechter glaspoort. In het voorjaar van 2012 zal de studiezaal verhuizen naar de lokatie van Museum Het Domein, Kapittelstraat 6 te Sittard.
Vrijwilligers aan het werk voor het Euregionaal Historisch Centrum Sittard-Geleen
Loading articles...
Loading
