Hasjgift en bijstandsverlening kunnen samen
Een opmerkelijke uitspraak van de Centrale Raad van Beroep, een van de drie hoogste bestuursrechters die Nederland kent, in een zaak over een afwijzing van een verzoek om aanvullende bijstand.
Een man vraagt samen met zijn partner aanvullende bijstand aan. Hij geeft daarbij aan dat hij parttime in een coffeeshop werkt. De gegeven informatie is aanleiding voor een onderzoek. Daaruit blijkt dat de aanvrager 1 gram hasj per dag van zijn werkgever mag gebruiken.
Voor de gemeente is dit reden om de aanvraag om aanvullende bijstand af te wijzen. Volgens de gemeente is de hasj inkomen in natura, hetzij een voor de bijstand relevante gift. De waarde van de hasj stelt de gemeente vast op 200 Euro per maand en daarmee overstijgt het inkomen van de aanvrager de toepasselijke bijstandsnorm. De door de werkgever verstrekte hasj heeft het college van betrokken gemeente aangemerkt als loon in natura of als gift. De man is het er niet mee eens en stapt naar de rechter.
Hoe oordeelde de rechter hierover?
Tijdens het beroep heeft de gemeente haar standpunt dat er sprake is van loon in natura los gelaten. Wel bleef de gemeente van oordeel dat er sprake is van een voor de bijstand relevante gift. De raad kwam tot een ander oordeel.
De regelgeving bepaalt dat tot de middelen worden gerekend alle vermogens- en inkomensbestanddelen waarover iemand kan beschikken of redelijkerwijs kan beschikken. Giften vallen daar niet onder voor zover zij vanuit het oogpunt van bijstandsverlening verantwoord zijn. Denk aan: heeft de gift wel/geen vrij te besteden karakter, heeft de gift betrekking op kosten die in de algemene bijstand zijn begrepen, levert het al dan niet een bestedingsniveau op dat niet verenigbaar is met wat op bijstandsniveau gebruikelijk is. U raadt het wellicht al, hasj viel daar niet onder. De verstrekte hasj had geen vrij besteedbaar karakter, de aanvrager kon niet besluiten om deze hasj te verkopen en de opbrengst daarvoor aan te wenden voor zijn levensonderhoud. De verstrekking ervan zou ook niet leiden tot een bestedingsniveau dat onverenigbaar is met wat op bijstandsniveau gebruikelijk is. De gemeente kreeg vervolgens de opdracht de aanvraag om bijstand opnieuw te beoordelen.
Wat leert de uitspraak?
Niemand is gevrijwaard om in de situatie te komen verkeren dat een beroep op bijstand nodig is. Het zou zo maar kunnen dat je florerend bedrijf, vanwege een echtscheiding in financiële problemen komt en een faillissement onafwendbaar is. Al je rekeningen worden geblokkeerd en dan de vraag hoe nu verder?
Gelukkig kennen wij dan ons systeem van bijstand. Maak je er aanspraak op, houd dan rekening met de verplichtingen die dat met zich meebrengt waaronder de informatieplicht, in het bijzonder wat giften betreft. Het niet voldoen aan de inlichtingenplicht kan namelijk voor de gemeente aanleiding zijn de bijstandsuitkering te verlagen of op nihil vast te stellen. In dit geval was het de gemeente die "één gram, als gift" teveel vond, maar zoals is gebleken, ten onrechte!
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met mr Marleen van Aken, advocaat bij KampsVanBaar Advocaten te Sittard en Maastricht .
