Klagen moet!

door Ingrid van Rooij-van Bruggen | Klagen moet! De meeste mensen hebben wel eens gehoord van verjaring. Nadat een vordering is verjaard, kan de schuldeiser daarvan geen nakoming meer vorderen. Zowel een vordering tot nakoming als een vordering tot schadevergoeding verjaren grof gezegd na 5 jaar. Bij de consumentenkoop geldt een kortere verjaringstermijn van 2 jaar. Lopende verjaringstermijnen van vorderingen tot nakoming en schadevergoeding kunnen worden gestuit door een schriftelijke aanmaning of een schriftelijke mededeling waarin de schuldeiser zich ondubbelzinnig en uitdrukkelijk zijn recht op nakoming voorbehoudt. In sommige gevallen is ook een ingebrekestelling vereist. Het gevolg van een deugdelijke stuiting is dat een nieuwe verjaringstermijn gaat lopen. Deze nieuwe termijn is net zo lang als de oorspronkelijke verjaringstermijn.

door Ingrid van Rooij-van Bruggen | Klagen moet!
De meeste mensen hebben wel eens gehoord van verjaring. Nadat een vordering is verjaard, kan de schuldeiser daarvan geen nakoming meer vorderen. Zowel een vordering tot nakoming als een vordering tot schadevergoeding verjaren grof gezegd na 5 jaar. Bij de consumentenkoop geldt een kortere verjaringstermijn van 2 jaar. Lopende verjaringstermijnen van vorderingen tot nakoming en schadevergoeding kunnen worden gestuit door een schriftelijke aanmaning of een schriftelijke mededeling waarin de schuldeiser zich ondubbelzinnig en uitdrukkelijk zijn recht op nakoming voorbehoudt. In sommige gevallen is ook een ingebrekestelling vereist. Het gevolg van een deugdelijke stuiting is dat een nieuwe verjaringstermijn gaat lopen. Deze nieuwe termijn is net zo lang als de oorspronkelijke verjaringstermijn.

Minder bekend maar minstens zo belangrijk als de verjaring is de klachtplicht.
De klachtplicht geldt voor verbintenissen in het algemeen (artikel 6:89 BW, u kunt hierbij denken aan dienstverlening) en voor koop (artikel 7:23 BW).

De klachtplicht voor koop houdt in dat de koper binnen bekwame tijd nadat hij een gebrek in de afgeleverde zaak heeft ontdekt of redelijkerwijs had behoren te ontdekken, daarover moet klagen bij de verkoper. Op de koper rust dus een onderzoeksplicht (hij moet nagaan of de afgeleverde zaak een gebrek vertoont) en een mededelingsplicht (hij moet klagen bij de verkoper).

De achterliggende gedachte van de klachtplicht is het beschermen van de verkoper omdat hij erop moet kunnen rekenen dat de koper met bekwame spoed onderzoekt of de prestatie aan de verbintenis beantwoordt en dat deze, indien dat niet het geval blijkt te zijn, dat eveneens met spoed aan de verkoper mededeelt. Een en ander om de verkoper te beschermen tegen late en daardoor moeilijk betwistbare klachten.

Als de koper niet op tijd heeft geklaagd, kan hij geen beroep meer doen op gebreken in de afgeleverde zaak. Alle vorderingen van de koper komen te vervallen. Dat is nogal wat. Uit de jurisprudentie van de Hoge Raad blijkt dat het verval geldt voor iedere vordering en ieder verweer van de koper dat feitelijk is gegrond op gebreken in de afgeleverde zaak, dus niet alleen voor een actie wegens een tekortkoming zoals nakoming, schadevergoeding en ontbinding, maar ook voor een beroep op dwaling, onrechtmatige daad en bedrog.

Als de koper wel op tijd heeft geklaagd, geldt dat vanaf het moment van klagen een afwijkende en kortere verjaringstermijn gaat lopen van 2 jaar.

De koper moet stellen en bewijzen dat en op welke wijze hij tijdig en op voor de verkoper kenbare wijze heeft geklaagd. De wet stelt geen vormvereisten aan een klacht. Het valt echter sterk aan te raden om schriftelijk te klagen. Daarbij kan de koper niet volstaan met de enkele mededeling dat er gebreken zijn maar dient hij de verkoper, voor zover mogelijk, tevens te informeren over de aard en de omvang van de gebreken.

Wanneer heeft de koper op tijd geklaagd? De Hoge Raad heeft uitgemaakt dat er geen vaste klachttermijnen gelden. De klachttermijn is afhankelijk van alle omstandigheden van het geval, waaronder de aard en de waarneembaarheid van het gebrek, de wijze waarop dit aan het licht treedt, de deskundigheid van partijen en de onderlinge verhouding van partijen, alsmede het antwoord op de vraag of de verkoper nadeel lijdt door de lengte van de in acht genomen klachttermijn. Bij een consumentenkoop geldt dat een klacht binnen 2 maanden in elk geval tijdig is. Deze termijn geldt niet bij de koop tussen professionele partijen.

Soms is het nodig voor de koper om een onderzoek door een deskundige te laten verrichten. De koper mag dit onderzoek in principe afwachten voordat hij klaagt. Als met het onderzoek langere tijd is gemoeid, moet de koper de verkoper echter informeren over het onderzoek en de verwachte duur daarvan.

Uit het voorgaande blijkt dat het mogelijk is dat een koper wordt geconfronteerd met verval van al zijn aanspraken nog vóórdat zijn vorderingen zijn verjaard. Wees dus alert en zorg ervoor dat u tijdig en op juiste wijze klaagt over eventuele gebreken in een door u gekochte zaak.

Sittard, 19 september 2012

Ingrid van Rooij-van Brugge
KampsVanBaar Advocaten