
Op zaterdag 1 september wordt Erfgoedcentrum De Domijnen aan de Kapittelstraat 6 in Sittard officieel geopend.
Erfgoedcentrum De Domijnen wordt de nieuwe naam voor het verbouwde museum voor historie en archeologie met ondergrondse archiefbewaarplaats. Op zaterdag 8 september is het Erfgoedcentrum open voor iedereen.
Het karakteristieke en monumentale pand, waar ooit de Sjtadssjool was gevestigd, waar het roemruchte Don Kiesjot onderdak vond, waar zich ooit het gemeentelager bevond, waar harmonie Sint Joseph in verschillende delen van het gebouw zijn repetitieruimte vond totdat op het Kloosterplein het Jochem Erenshoes werd geopend en waar daarna Museum Het Domein was gevestigd, heeft een grondige inwendige verbouwing ondergaan.
Dat gebeurde op basis van een ontwerp vanDEDRIE ARCHITECTEN,Wijnands Projectmanagement uit Sittardtekende voor de uitvoering. Het gehele project is binnen de begroting gerealiseerd. De verbouwing kostte de gemeente 1,1 miljoen euro, De Domijnen heeft de herinrichting van het gebouw zelf bekostigd, waarbij de provincie een financiële bijdrage van 50 mille heeft gedaan en ook de business club die De Domijnen steunt een duit in het zakje deed. En verder, zo laat directeur Tom de Rooij weten, wordt met de crowdfundingactie Haal het Haantje van Buchten in Huis nog geld bijeengebracht voor het bekostigen van de aanschaf van extra multimedia voor de jeugd.
Het monumentale pand is aan de buitenzijde ongewijzigd gebleven, maar de binnenkant is danig veranderd, gemoderniseerd en duurzaam gemaakt. Er zijn energiezuinige installaties geplaatst, er is LED-verlichting aangebracht en de buitengevel is via de binnenkant geïsoleerd. Die ingrepen schelen aanzienlijk in de energiekosten van het gebouw, zo laat De Rooij weten.
De verbouwing, in combinatie met groot onderhoud, startte in november vorig jaar, oplevering vond plaats in juli van dit jaar en daarna kon worden begonnen met de inrichting van het gebouw. En ook dat is een behoorlijke klus. De ondergrondse archiefbewaarplaats werd al in 2009 gerealiseerd.
Wat is er nu zoal veranderd in het gebouw? Allereerst is de historische en archeologische collectie van de bovenverdieping verhuisd naar de begane grond. De filmzaal is verdwenen en heeft plaats gemaakt voor een nieuwe leeszaal. Verder is er nu ook een museumwinkel en een koffie- en leescorner gerealiseerd. Op de eerste verdieping zijn flexwerkplekken en vergaderfaciliteiten ingericht voor medewerkers van het museum en het archief.
De vaste bezoeker van De Domijnen herkent de museumzalen misschien nog wel, maar de rest van het gebouw is totaal veranderd.
Bezoekers lopen vanaf de receptie nu eerst door een lange gang naar de ingang van de expositieruimte. In die gang zijn langs de wand 14 kleine 3D-geprinte beeldjes van inwoners van de stad geplaatst, die het publiek verbeelden. Elk van die 14 inwoners houdt één van 14 door het Erfgoedcentrum geselecteerde topstukken vast, variërend van een vuurstenen vuistbijl uit het Stenen Tijdperk en een pot van de Bandkeramiekers tot het haantje van Buchten en de brieven aan Lies.
Om de verbinding tussen de collectie van het Erfgoedcentrum en de bewoners van de stad te leggen en te verstevigen nodigde het Erfgoedcentrum in juni alle inwoners uit om aan te geven welk topstuk uit de collectie hen het meeste aansprak. Op basis van de inzendingen werden 14 inwoners uitgenodigd om zich samen met 'hun' favoriete museumstuk in 3D te laten scannen. De beeldjes worden in 3D uitgeprint door Xiloc.
De opzet van het museum is nu een stuk logischer dan voor de verbouwing. De bezoeker wandelt nu chronologisch door het museum en wordt langs de 24 topstukken van het verleden naar het heden gebracht. De stukken worden geplaatst binnen een eigen context. Het is de bedoeling om eens per jaar of per halfjaar er een van de topstukken uit te lichten om er uitgebreider bij stil te kunnen staan.
[caption id="attachment_141024" align="alignnone" width="1200"] 
Aan het einde van de expositieruimte worden wisseltentoonstellingen ingericht. De eerste is Luuj van Zitterd
getiteld en toont foto's van 18 markante Sittardenaren, die werden gemaakt door Ria Cox en Marion Willemsen. Verder zijn er enkele werken van de bekende Sittardse kunstschilder Sidi El Karchi te zien. Op de dag van de officiële opening wordt een mozaïek onthuld dat door de inwoners van Sittard-Geleen is gemaakt van een stadsgezicht, ook al weer om de verbinding tussen inwoners en Erfgoedcentrum te onderstrepen en aan te halen.
"Ik heb me een tijd lang afgevraagd welk stadsgezicht dat dan zou moeten worden", zegt Tom de Rooij. "Je krijgt dan al gauw het silhouet van de stad in gedachten. Maar het is dankzij onze intendanten iets heel anders geworden: een zelfportret van kunstschilder Sidi El Karchi. Deze Sittardse kunstschilder staat momenteel volop in de belangstelling en is als zodanig ook een gezicht van de stad."
[caption id="attachment_141023" align="alignnone" width="1200"] 